تبلیغات
صراط مستقیم - جاذبه های نماز، برای کودکان 2
 
صراط مستقیم
بسم الله الرحمن الرحیم
درباره وبلاگ


خدارو فراموش نکنید

مدیر وبلاگ : علی
نویسندگان
3- الگوپذیری و اسوه سازی

تقلید و الگوبرداری از رفتار دیگران یکی از جنبه های روانی انسان است که هر

انسان ناگزیر برای یادگیری و آموزش از آن بهره می گیرد. عمومیّت و شمول آن

در تمام انسان ها سبب شده تا عدّه ای آن را نوعی غریزه و امری فطری در

وجود انسان بدانند.(47) فرزند شما تقریبا از دو سالگی در تمام زمینه ها از شما

الگوبرداری می کند(48) و برای تقلید و الگوپذیری او نمی توان مرز و محدوده ای

مشخّص کرد.

نه تنها شما الگوی رفتاری فرزندتان هستید که اطرافیان نیز می توانند این نقش

را ایفا کنند. اقوام، خویشان، عمّه و عمو، خاله و دایی و ...، هر یک به نحوی در

شکل گیری شخصیّت فرزندتان نقش دارند. به همین خاطر است که در «روایات

انتخاب همسر»(49) آمده است که دقّت کنید؛ با ازدواجتان چه کسی را خاله و

دایی فرزندانتان قرار می دهید! چرا که آنها الگوی رفتاری فرزندانتان خواهند شد

و در تربیت آنها نقش دارند.

برقراری روابط عاطفی و دوستانه با دیگران نیز در تربیت فرزندان بی اثر نیست. در

طیّ این روابط و معاشرت ها، فرزندان هر چه را می بینند و می شنوند عیناً می

پذیرد و اجرا کند. بدون اینکه به خوب یا بد بودن آن توجّهی داشته باشد. این

پیروی و تبعیّت بی دلیل از دیگران بسیار خطر آفرین است. حضرت ابراهیم(ع) به

قومش فرمود: «هَلْ یَسْمَعُونَکُمْ إِذْ تَدْعُونَ أَوْ یَنْفَعُونَکُمْ أَوْ یَضُرُّونَ: آیا هنگامی که

این بت ها را می خوانید، صدایتان را می شنوند. یا می توانند به شما سود و

زیانی برسانند؟» مشرکان گفتند: «قالُوا بَلْ وَجَدْنا آباءَنا کَذالِکَ یَفْعَلُونَ: ما پدران و

مادرانمان را دیدیم که چنین می کردند. (ما نیز از آنها تبعیّت می کنیم)».(50)

گاهی تقلید های فرزندان از بزرگانشان اینگونه بی دلیل و بی چون و چرا است

که آنها را به انحراف و گمراهی می کشاند.

 ما باید در دوستی ها و روابط خانوادگی با دیگران دقّت بیشتری به خرج دهیم.

فرزندانمان را به برقراری دوستی با افرادی توصیه یا برحذر داریم. این روش را

قرآن به ما آموخته است. چرا که انسان های بد عاقبتی همچون ابولهب(51) را

منفور افراد می سازد و از سوی دیگر، همه را به الگو گیری از افرادی همچون

حضرت ابراهیم(ع) و حضرت محمّد(ص) توصیه می کند.

هرچند حسّ الگو پذیری در فرزندان اجتناب ناپذیر است، امّا والدین گرامی نیز

نباید از «اسوه سازی» و معرّفی الگوهای مناسب به فرزندانشان کوتاهی کنند.

در قرآن، پیامبر اسلام(ص) به طور مطلق،(52) و حضرت ابراهیم(ع) نیز در

توحیدگرایی و ستیز با شرک و بت پرستی(53) به عنوان الگو و اسوه معرّفی

شده اند. ما نیز باید فرزندانمان را به تبعیّت از سیره معصومین(ع) فراخوانیم.

علاوه بر این، معرّفی الگوهای عملی و قابل مشاهده برای فرزندان بسیار موثّر

است. این امر سبب آسان شدن پذیرش یک رفتار از سوی فرزندان می شود.

فراموش نکنید که تنها معصومین(ع) می توانند الگوهای کامل و مطلقی برای

فرزندانمان باشند. اگر افراد دیگری را نیز برای فرزندانتان الگو قرار می دهید، بهتر

است به رفتارهای پسندیده آنها اشاره کنید تا فقط در همان رفتارها به عنوان

الگو معرّفی شده باشند.

مراحل اصولی برای جذب کودک به نماز:



هر چند برای تربیت دینی کودکان اصولی کلّی ذکر شده است که رعایت آنها

ضروری است، امّا آشنا کردن کودکان به نماز نیاز به رعایت نکات خاصّی دارد که

ذکر آنها خالی از لطف نیست. کلّی گویی و عدم ارائه روشی کاربردی و عملی

در تربیت کودکان، یکی از مشکلات والدین در مسیر تربیت فرزندان است. این

ابهام و کلّی نگری، گاهی به حیرت و سردرگمی والدین یا برداشت شخصی

ایشان از روشهای ارائه شده منجر می شود که پیامدهای خوبی را به دنبال

ندارد. بنابراین، ارائه روش های کاربردی و زمانبندی شده از ضروریات به نظر می

رسد. هر برنامه تربیتی برای نتیجه بخشی ناگزیر سیری را طی می کند. برای

علاقه مند کردن کودکان به نماز نیز یک سیر تربیتی لازم است که می توان آن را

در مراحل پیش رو ارائه داد:

1- مرحله تعلیمی (آموزشی)


در روایات اسلامی به آموزش نماز به کودکان توجّه و تاکید شده است.

امیرالمومنین(ع) می فرماید: «عَلِّمُوا صِبْیانَکُمُ الصَّلاةَ: نماز را به فرزندانتان

بیاموزید».(54) همچنین امام صادق(ع) می فرماید: «فَإِذا تَعَلَّمَ الوُضوءَ وَالصَّلاةَ

غَفَرَ اللّه ُ عزّ و جلّ لَهُ و لِوَالِدَیهِ إن شاءَ اللّهُ: چون فرزندى وضو و نماز را یاد گیرد،

خداوند ان شاء الله، پدر و مادر او را مى آمرزد».(55)

در آموزش و تعلیم همواره به چند عامل توجّه ویژه ای می شود: 1- گروه سنّی،


2میزان استعداد و سطح توانایی در یادگیری افراد، 3- علاقه و اختیار افراد و 4-


روش و طریق آموزشی. امروزه با لحاظ این عوامل، برای هر گروه سنّی کتابهای


ویژه ای با سبک های متفاوت نوشته می شود. آموزش نماز نیز از این امر

مستثنی نیست. توجّه به سنّ، و ارزیابی استعداد افراد کمک زیادی در رسیدن

به مقصود می کند. در تعلیم و آموزش دینی به خصوص نماز نیز عواملی مثل سنّ

کودک و ... باید مورد لحاظ واقع شوند.

در چه سنّی، فرزند خود را به نماز تشویق کنیم؟ در چه زمانی او را به نماز امر

کنیم؟ آموزش نماز در چه سنّی مناسب است؟ آیا با توجّه به مراحل رشد کودک،

روش آموزشی نیز دارای مراحل و قابل ارتقا است؟ آیا در روایات اسلامی اشاره

روشنی به این مراحل و نحوه زمانبندی آن شده است؟

امام باقر(ع) در توصیه هایی به والدین، به نکاتی اشاره کرده اند که پاسخ

مناسبی برای سوالات فوق است. ایشان می فرمایند: «إذا بَلَغَ الغُلامُ ثَلاثَ

سِنینَ، یُقالُ لَهُ : قُل (لا إلهَ إلاَّ اللّه) سَبْعَ مَرّاتٍ . ثُمَّ یُترَکُ حَتّى یَتِمَّ لَهُ ثَلاثُ

سِنینَ و سَبعَةُ أشهُرٍ و عِشرونَ یَوما، فَیُقالُ لَهُ : قُل : (مُحَمَّدٌ رَسولُ اللّه) سَبعَ

مَرّاتٍ . و یُترَکُ حَتّى یَتِمَّ لَهُ أربَعُ سِنینَ، ثُمَّ یُقالُ لَهُ قُل : سَبعَ مَرّاتٍ : (صَلَّى اللّه ُ

عَلى مُحَمَّدٍ و آلِهِ). ثُمَّ یُترَکُ حَتّى یَتِمَّ لَهُ خَمسُ سِنینَ ، ثُمَّ یُقالُ لَهُ : أیُّهُما

یَمینُکَ و أیَّهُما شِمالُکَ ؟ فَإِذا عَرَفَ ذلِکَ حُوِّلَ وَجهُهُ إلى القِبلَةِ و یُقالُ لَهُ :

أسجُد. ثُمَّ یُترَکُ حَتَّى یَتِمَّ لَهُ سَبعُ سِنینَ، فَإِذا تَمَّ لَهُ سَبعُ سِنینَ قیلَ لَهُ :

اغسِل وَجهَکَ و کَفّیکَ، فَإِذا غَسَلَهُما قیلَ لَهُ : صَلِّ . ثُمَّ یُترَکُ حَتّى یَتِمَّ لَهُ تِسعُ

سِنینَ ، فَإِذا تَمَّت لَهُ عُلِّمَ الوُضوءَ، و ضُرِبَ عَلَیهِ، و اُمِرَ بِالصَّلاةِ، و ضُرِبَ عَلَیها . فَإِذا

تَعَلَّمَ الوُضوءَ وَالصَّلاةَ غَفَرَ اللّه ُ عز و جل لَهُ و لِوَالِدَیهِ إن شاءَ اللّه: چون پسر به

سه سالگى رسید، باید به او بگویند: هفت مرتبه بگو (لا إله إلاّ اللّه). سپس،

رهایش کنند تا سه سال و هفت ماه و بیست روزِ او کامل شود. سپس باید به او

بگویند: هفت مرتبه بگو (محمّد رسول اللّه)؛ و او را رها کنند تا چهار سال او تمام

شود. آن گاه باید به او بگویند: هفت مرتبه بگو (صلى اللّه على محمّد وآله).

سپس رهایش کنند تا پنج سال او تمام شود. آن گاه از او بپرسند: دست چپ و

راستت کدام است؟ اگر شناخت، باید صورتش را به سمت قبله برگردانده، به او

بگویند: سجده کن. سپس، رهایش کنند تا هفت سال او تمام شود. پس وقتى

هفت سال او تمام شد، باید به او بگویند: صورت و دو دستت را بشوى وقتى آن

دو را شُست ، باید به او بگویند: نماز بخوان. سپس، رهایش کنند تا نُه سال او

تمام شود. وقتى تمام شد، وضو به او یاد داده شود و بر (ترک) آن، تنبیه گردد و

به نماز، امر شود و بر (ترک) آن، تنبیه گردد. وقتى وضو و نماز را فراگرفت،

خداوند، او و پدر و مادرش را مى آمرزد؛ إن شاء اللّه!».(56) امام صادق(ع) نیز به

زمانی برای آموزش نماز اشاره کرده اند. ایشان می فرمایند: «إنّا نَأمُرُ صِبیانَنا

بِالصَّلاةِ إذا کانوا بَنی خَمسِ سِنینَ، فَمُروا صِبیانَکُم بِالصَّلاةِ إذا کانوا بَنی سَبعِ

سِنینَ، و نَحنُ نَأمُرُ صِبیانَنا بِالصَّومِ إذا کانوا بَنی سَبعِ سِنینَ بِما أطاقوا مِن صِیامِ

الیَومِ إن کانَ إلى نِصفِ النَّهارِ أو أکثَرَ مِن ذلِکَ أو أقَلَّ، فَإِذا غَلَبَهُمُ العَطَشُ و الغَرَثُ

أفطَروا، حَتّى یَتَعَوَّدُوا الصَّومَ و یُطیقوهُ، فَمُروا صِبیانَکُم إذا کانوا بَنی تِسعِ سِنینَ

بِالصَّومِ مَا استَطاعوا مِن صِیامِ الیَومِ، فَإذا غَلَبَهُمُ العَطَشُ أفطَروا: ما کودکان خود را

وقتى پنج ساله اند، به نماز امر مى کنیم؛ ولى شما کودکانتان را وقتى هفت

ساله شدند، به نماز امر کنید. ما کودکان خود را وقتى هفت ساله اند، به روزه

وامى داریم؛ به اندازه اى که توان دارند، چه تا نصف روز باشد یا بیشتر یا کمتر.

وقتى تشنگى و گرسنگى بر آنان چیره شد، افطار مى کنند تا این که به روزه،

عادت کنند و توان آن را بیابند؛ ولى شما کودکانتان را وقتى نُه ساله شدند، به

اندازه اى که توان دارند، به روزه وا دارید و وقتى تشنگى بر آنان چیره شد، افطار

کنند».(57)

در دو روایت فوق به نکات بسیار دقیقی اشاره شده است که رعایت آنها کفایت

می کند:

لا اله الّا الله» آغاز شود.



آموزش نماز باید همراه با اختیار و علاقه کودک باشد. 1. آموزش نماز باید مرحله به مرحله

باشد. 2. آموزش نماز با مراحلِ آسانی همچون گفتن « 3. آموزش نماز همراه با آموزش آموزه های آن باشد. (رو به

قبله بودن و ...) 4. آموزش نماز تدریجی (طیفی) و قبل از رسیدن به سنّ تکلیف باشد. 5. آموزش نماز و مراحل آن

متناسب با سنّ کودک و در توان او باشد.

2- مرحله تسهیلی (آسان سازی و انس گیری)

با توجّه به اینکه خداشناسی و خداباوری از امور فطری است،(58) رغبت و تمایل

درونی کودکان به شناخت خدا و نمازخواندن طبیعی به نظر می رسد. فطرت پاک

خداباوری کودکان، تربیت دینی را آسان و سهل می کند. هم والدین به راحتی

می توانند فرزندانشان را با آموزه های دینی آشنا کنند. و هم کودکان، ـ آن را

مطابق فطرت خود می یابند و ـ از آن استقبال می کنند.

البته والدین گرامی، باید فرزندانشان را به گونه ای ـ قبل از سنّ تکلیف ـ به نماز

وادارند که این رغبت و علاقه، تبدیل به انس و الفت گردد. نماز خواندن باید به

صورت یک عادت، ملکه و مونسی برای فرزند گردد. مونسی که مصاحبت با او

آسان، و ترک آن دشوار است. امام صادق(ع) نیز علّت اینکه زودتر (قبل از سنّ

تکلیف) باید کودکان را به نماز و روزه امر کرد را همین عادت کردن آنان بیان می

کند.(حتى یتعودوا)(59) برای عادت دادن فرزند نیز می توان از تشویق بهره برد.
 
هرچند فرزندان دارای فطرت خداجویی می باشند؛ امّا با این حال، عدّه ای از

فرزندان در بزرگسالی تمایل و رغبتی به نماز نشان نمی دهند. علّت اصلی این

مساله، مربوط به عوامل محیطی می شود. عواملی که فطرت شخص را از

مسیرش منحرف کرده اند.

یکی از لوازم آسان سازی تربیت، سازگاری محیط با نوع تربیت است. اگر فرزند؛

مصادیقی از آنچه به آن امر می شود را در اطراف خود مشاهده کند، پذیرش آن رفتار برایش راحت است. نماز خواندن والدین، اطرافیان، دوستان و آشنایان

بسیار کمک کننده هستند. به همین خاطر است که در خانواده هایی که بزرگان،

اهل عبادت و نماز اند؛ به ندرت فرزندان به نماز بی توجّهی می کنند.

القائات محیطی، ناخواسته فرزندان را محو محیط می سازند. آنها بدون اینکه فکر

کنند، عمل نیک و زشتی را تکرار می کنند. بنابراین، نباید کودکان با محیط های

دینی مثل مساجد و مجالس مذهبی بیگانه باشند. والدینی که بین فرزندانشان

با این محافل علاقه ای ایجاد می کنند، در مساله تربیت، کمتر به زحمت می

افتند.

فرزندانشان نیز پذیرای تربیت دینی هستند.

3- مرحله بینشی (انگیزه سازی)


خداوند راه هدایت را به بندگان نشان داده است و این بندگان هستند که

مسیرشان را انتخاب می کنند. هرکس بخواهد، راه مومنان را در پیش می گیرد

و هر کس بخواهد راه کفر را پیشه می کند.(60) ایمان امری قلبی است که با

اشتیاق و میل همراه است. اکراه، جایگاهی در ایمان قلبی و پایدار ندارد.

خداوند در قرآن می گوید: «أَ فَأَنْتَ تُکْرِهُ النّاسَ حَتّى یَکُونُوا مُؤْمِنینَ:(61) آیا تو

مردم را به اجبار وا می داری تا ایمان بیاورند؟!».


پدر و مادر گرامی نیز باید زمینه هایی را فراهم کنند تا فرزندانشان با انگیزه و

علاقه قلبی به ایمان و نماز رو آورند. زور و اجبار راه به جایی نمی برد. شاید


فرزندان از ترس توبیخ و سرزنش والدین یا بوسیله اجبار آنها؛ به نماز بایستند، امّا

این نوع تربیت ناپایدار خواهد بود. با گذشت زمان و از بین رفتن زور و اجبار، دیگر

نباید انتظار استمرار این رفتار را داشت. بهمین سبب، انگیزه سازی از نکاتی

است که والدین گرامی باید به آن عنایت ویژه ای داشته باشند.

هرچند کودکان در سنین پایین تر، از اعمال خود انگیزه ای جز جلب توجّه

اطرافیان ندارند؛ امّا با رشد کودک و بالا رفتن فهم او؛ لازم است ـ به همان زبان

کودکانه ـ از خداوند، نعمتهای الهی، شکرگزاری و فلسفه نماز خواندن برایش

سخن گفت. شاید تشویق در مراحل ابتدایی انگیزه ای برای نماز خواندن فرزند

شود امّا با رشد فکری او کفایت نمی کند. علاوه بر این، تشویق تا حدّی برای

انگیزه سازی کاربرد دارد. افراط در تشویق، سبب می شود کودک شرطی شده

و در صورت نبودن آن، انگیزه ای برای نماز خواندن نداشته باشد.

ایجاد انگیزه برای کودک در مرحله اوّل می تواند باتشویق و ترغیب، با هدیه دادن،

مشارکت در برپایی نماز، تمجید در مقابل دیگران و ... باشد.

نتیجه

نماز در آئین مبین اسلام دارای اهمیّت فوق العاده ای است. نماز انسان را از

پلیدی ها دور می کند و راه تکامل را برایش هموار می سازد. بخاطر جایگاه

رفیعی که نماز دارد، در سیره پیشوایان توصیه شده است تا فرزندانمان را از

کودکی به نماز امر کنید. نماز خوان کردن کودکان، یک فرایند تربیتی است که

دقّت زیادی را می طلبد. آموزش نماز باید همراه با تشویق و محبّت باشد. با بالاتر

رفتن سنّ کودک، پشتیبانی فکری او از لوازم تربیتی می باشد. او باید بداند، چرا

نماز می خواند؟ این امر سبب می شود تا تربیت او پایدار باشد.

ما برای نماز خوان کردن کودکان رعایت سه امر را پیشنهاد می کنیم: 1- آموزش

زبانی و عملی نماز به کودک. 2- آسان سازی نماز خواندن، با تکرار و به وسیله

تشویق و ... . 3- پشتیبانی فکری در جهت تقویت خداباوری او.

پی نوشت ها

(1) - سفینةالبحار ـ ماده ادب.
(2) - وسائل الشیعه، جلد 21، صفحه 476، حدیث 27629.
(3) - «قرة عینی فی الصلوة» (بحارالانوار، جلد 77، صفحه 77).
(4) - پیامبر اکرم(ص): «افضل الناس من عشق العباده فعانقها و احبها بقلبه و  باشرها بجسده و تفرغ لها، فهولایبالی علی ما اصبح من الدنیا علی عسر ام علی یسر: بهترین مردم کسی است که عبادت را معشوق خود بداند. با عبادت معانقه کند و آن را با تمام وجود لمس نماید و خود را برای آن فارغ سازد. آنگاه نگران نخواهد بود که دنیا برای او به سختی بگذرد یا به آسانی». (اصول کافی، کلینی، ترجمه و شرح سید جواد مصطفوی، جلد 3، صفحه 131، تهران، دفتر نشر و فرهنگ اهل بیت علیهم السلام).
(5) - «الصلوه میزان: نماز وسیله سنجش مردم است» (فروع کافی، جلد 1، صفحه 267).
(6) - قال الصادق(ع) : «اول ما یحاسب به العبد، الصلاة فان قبلت قبل سائر عمله و اذا ردت رد علیه سائر عمله: نخستین چیزى که از بنده حسابرسى مى شود نماز است، پس اگر نماز پذیرفته شد اعمال دیگرش نیز پذیرفته مى شود.اگر نمازش رد شود، بقیه اعمال او هم قبول نخواهد شد».(وسائل الشیعه ، جلد 3، صفحه 23. من لایحضره الفقیه ، جلد 1، باب 30، حدیث 5)
(7) - امام صادق(ع): «احب الاعمال الی الله (عز وجل) الصلوة و هی اخر وصایا الأنبیاء: نماز، بهترین کارها نزد خداوند و آخرین وصیتهای پیامبران الهی  است». (میزان الحکمة ، جلد ۵، صفحه ۳۹۷)
(8) - «رَبَّنَا إِنِّی أَسْکَنْتُ مِنْ ذُرِّیَّتِی بِوَادٍ غَیْرِ ذِی زَرْعٍ عِنْدَ بَیْتِکَ الْمُحَرَّمِ رَبَّنَا لِیُقِیمُوا الصَّلاَةَ فَاجْعَلْ أَفْئِدَةً مِنَ النَّاسِ تَهْوِی إِلَیْهِمْ وَ ارْزُقْهُمْ مِنْ الثَّمَرَاتِ لَعَلَّهُمْ یَشْکُرُونَ» (سوره ابراهیم، آیه 37).
(9) - «ربّ اجعلنی مقیم الصّلوة و من ذریّتی» (سوره ابراهیم، آیه، 40).
(10) - سوره مریم، آیه 31.
(11) - خداوند به موسی چنین خطاب می‌کند: «اقم الصّلوة لذکری» (سوره طه، آیه 14).
(12) - کلامی ‌از لقمان است که به فرزند خود چنین می‌گوید:«یا بنیّ اقم الصّلوة و امر بالمعروف و انه عن المنکر» (لقمان/ 17)
(13) - «إنّ الصّلوة کانت علی المؤمنین کتاباً موقوتا» (سوره، نساء).
(14) - پیامبر(ص): «مثل الصوات الخمس کمثل نهرجار عذب علی باب احدکم یغتسل فیه کل یوم  خمس مرات فما یبقی ذالک من الدنس: نمازهای پنج گانه به نهر جاری گوارایی می مانند که بر در خانه هایتان روان است وهر روز پنج بار خود را در زلال آن شست و شو می دهید، دیگر هیچ پلیدی باقی  نمی ماند.» (کنز العمال ، جلد ۷، صفحه ۲۹۱، حدیث ۱۸۹۳۱).
(15) - پیامبراکرم(صلی الله علیه و آله و سلم): «الصلوة معراج المؤمن: نماز معراج مؤمن است» (کشف الاسرار، ج 2، صفحه 676)
(16) - «وَ أَمر اَهلَکَ بِالصَّلوة وَ اصطَبر عَلَیها» (سوره طه، آیه 132).
(17) - سوره مدثّر، 42 ـ 43.
(18) - سوره هود، آیه 87.
(19) - سوره عنکبوت، آیه 45.
(20) - حضرت فاطمه زهرا(س) :«(جعل الله) الصلاة تنزیها لکم عن الکبر: خداوند نماز را جهت دوری شما از کبر و خود پسندی مقرر فرمود» (اعیان الشیعه، ج1، صفحه 316). 
(21) - «اَلا بِذکرِ اللهِ تطمَئِنُّ القلوبُ: آگاه باشید که تنها یاد خدا آرامش بخش دلهاست» (سوره رعد، آیه 28).
(22) - سوره طه، آیه 14.
(23) - «اِنَّ الَّذینَ امَنُوا وَ عَمِلُواالصّالِحاتِ وَ اَقامُواالصَّلاةَ وَ اتُواالزَّکاةَ لَهُمْ اجْرُهُمْ عِنْدَ رَبّهِمْ وَلا خَوْفٌ عَلیْهِمْ وَلا هُمْ یَحْزَنُونَ: کسانی که ایمان آوردند و اعمال صالح انجام دادند و نماز برپا داشتند و زکات را پرداختند اجرشان نزد پروردگارشان است و نه ترسی بر آنهاست و نه غمگین می شوند» (سوره بقره، آیه 277).
(24) - «یا اَیُّها الَّذینَ آمَنُوااسْتعینُوا بِالصَّبْرِ وَالصَّلوةِ اِنَ الله مَعَ الصّابِرینَ: ای کسانی که ایمان آورده اید از صبر و نماز استعانت جوئید که خدا با صابرین است» (سوره بقره، آیه 153).
(25) - «وَ لقَدَ اَخذاللهُ میثاقَ بَنی اِسْرائیلَ وَ بَعَثنا مِنهُمْ اثنیْ عَشَرَ نقیباً وَ قالَ اللهُ اِنّی مَعَکُمْ لَئِنْ اَقَمتمُ الصَّلاةَ: و خدا از بنی اسرائیل پیمان گرفت و از آنها دوازده رهبر و سرپرست برانگیختیم و خداوند گفت من با شما هستم اگر نماز را بر پا دارید» (سوره مائده، آیه 12).
(26) - «اِذا مَسَّهُ الشرُّ جَزُوعاً. وَ اِذا مَسهُ الخَیْرٌ مَنوعاً. اِلاّ المُصَلینَ* الَّذینَ هُمْ عَلی صَلاتِهِمْ دائِمُون: انسان، حریص و کم طاقت آفریده شده – هنگامی که بدی به او رسد بی تابی می کند. و هنگامی که خوبی به او رسد مانع دیگران می شود. مگر نماز گزاران. آنها که نماز را مرتباً به جا می آورند» (سوره معارج، آیات 19 تا 23).
(27) - «قل ان کنتم تحبّون الله فاتبعونی یحببکم الله» (سوره آل عمران، آیه 31).
(28) - نهج البلاغه، فیض الاسلام، صفحه 531.
(29) - وسائل الشیعه، جلد 5، صفحه 126؛ بحارالانوار، جلد 23، صفحه 114.
(30) - رسول­خدا(ص) فرمود: «مَنْ قَبَّلَ وَلَدَهُ کَتَبَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ لَهُ حَسَنَةً: هر کس فرزند خود را ببوسد خداوند براى او یک حسنه می­نویسد» (الکافی، جلد6، صفحه 49؛ و عدةالداعی، صفحه 88؛ و وسائل‏الشیعة، جلد، 21صفحه 475.) و می­فرمودند: «القَبّله حَسنَه و الحَسنَه عَشره: بوسیدن فرزند حسنه است و پاداش هر حسنه ده برابر است.» (کنز العمال، جلد 16، صفحه 445).
(31) - رسول خدا(ص) در روایت دیگری با اشاره به پاداش فراوان اخروی بوسیدن فرزندان می­فرمایند: أَکْثِرُوا مِنْ قُبْلَةِ أَوْلَادِکُمْ فَإِنَّ لَکُمْ بِکُلِّ قُبْلَةٍ دَرَجَةً فِی الْجَنَّةِ مَسِیرَةَ خَمْسِمِائَةِ عَامٍ: فرزندان خود را بسیار ببوسید چرا که برای هر بوسه­ای درجه­ای در بهشت است و فاصلۀ میان دو درجه پانصد سال می­باشد. (روضة الواعظین، فتال نیشابورى، محمد بن حسن، قم، شریف رضی چاپ اول؛ جلد 2، ص369؛ و وسائل‏الشیعة، جلد21، صفحه 485).
(32) - هنگامی که شخصی به نزد ایشان آمد و به پیامبر(ص) عرض کرد که هیچ­ یک از فرزندانش را تاکنون نبوسیده است. ایشان او را از اهل آتش دانستند؛ «جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِی ص فَقَالَ لَهُ مَا قَبَّلْتُ صَبِیاً قَطُّ فَلَمَّا وَلَّى قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص هَذَا رَجُلٌ عِنْدَنَا أَنَّهُ مِنْ أَهْلِ النَّارِ!» ( الکافی،  جلد6، صفحه50؛ و تهذیب‏ الأحکام، جلد8، صفحه113؛ و وسائل‏الشیعة، جلد21، صفحه484).
(33) - امام صادق(ع) می فرماید: «انّ الله عزّوجل لیرحم الرّجل (العبد) لشدّة حبّه لولده: مردی که نسبت به فرزند خود محبّت بسیار دارد، مشمول رحمت مخصوص خداوند است» (مکارم الأخلاق، صفحه 113؛ وسائل الشیعة، جلد 15، صفحه 201).
(34) - «وَ رُسُلا قَدْ قَصَصْنَاهُمْ عَلَیْکَ مِنْ قَبْلُ وَرُسُلا لَمْ نَقْصُصْهُمْ عَلَیْکَ وَکَلَّمَ اللَّهُ مُوسَى تَکْلِیمًا» (سوره نساء، آیه 165).
(35) - سوره حدید، آیه 18.
(36) - سوره انشقاق، آیه 25.
(37) - سوره مائده، آیه 9.
(38) - سوره حدید، آیه 7.
(39) - سوره رعد، آیه 22.
(40) - سوره رعد، آیه 24.
(41) - سوره اعراف، آیه 42.
(42) - اصول کافى، کلینى، جلد 4، صفحه474.
(43) - سوره بقره، آیه 125.
(44) - سوره آی عمران، آیه 159.
(45) - سوره حجرات، آیه 9.
(46) - سوره آل عمران، آیه 76.
(47) - مراجعه کنید به: مقاله اثربخشی تقلید و الگوپذیری در تعلیم و تربیت کودکان.
(48) - مراجعه کنید به: کتاب پرورش دینی کودک، زهرا کریما، ناشر: مرکز پژوهش‏های اسلامی صدا و سیما.
(49) - اصول کافی، کلینی، جلد 5، صفحه 332.
(50) - سوره شعراء، آیات 72ـ74.
(51) - تَبَّتْ یَدَا أَبِی لَهَبٍ وَتَبَّ (سوره مسد، آیه 1).
(52) - «لَقَدْ کانَ لَکُمْ فِی رَسُولِ اللهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِمَنْ کانَ یَرْجُوا اللهَ وَالْیَوْمَ الْآخِرَ وَ ذَکَرَ اللهَ کَثِیراً» (سوره احزاب، آیه 21)
(53) - «قَدْ کانَتْ لَکُمْ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ فِی إِبْراهِیمَ وَ الَّذِینَ مَعَهُ» (سوره ممتحنه، آیه 4)
(54) - جامع احادیث الشیعه، جلد 4، صفحه 46.
(55) - وسائل الشیعه ، جلد 3، صفحه 13.
(56) - مکارم الاخلاق، طبرسی، صفحه 222.
(57) - تهذیب، جلد20، صفحه380، باب الصبیان متی یأمرون بالصلاة؛ و من لا یحضره الفقیه، جلد1، باب الحد الذی یؤخذ فیه الصبیان بالصلاة، حدیث 861.
(58) - «فَأَقِمْ وَجْهَکَ لِلدِّینِ حَنِیفاً فِطْرَتَ اللَّهِ الَّتِی فَطَرَ النَّاسَ عَلَیْها لا تَبْدِیلَ لِخَلْقِ اللَّهِ ذلِکَ الدِّینُ الْقَیِّمُ وَ لکِنَّ أَکْثَرَ النَّاسِ لا یَعْلَمُون: پس روى خود را با گرایش تمام به حق، به سوى این دین کن، با همان سرشتى که خدا مردم را بر آن سرشته است. در آفرینش خدا تغییرى نیست. این است همان دین پایدار ولى بیشتر مردم نمی‌دانند» (سوره روم، آیه 30)
(59) - تهذیب، جلد20، صفحه380، باب الصبیان متی یأمرون بالصلاة؛ من لا یحضره الفقیه، جلد1، باب الحد الذی یؤخذ فیه الصبیان بالصلاة، حدیث 861.
(60) - «اِنّا هَدیناهُ السَّبیلَ اِمّا شاکراً و اِمّا کفوراً» (سوره انسان، آیه 3).
(61) - سوره یونس، آیه 99.





نوع مطلب : حوزوی، اخلاق و عرفان، 
برچسب ها : جاذبه های نماز برای کودکان 2،





آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی

اللهم کن لولیک الحجه بن الحسن صلواتک علیه وعلی ابائه فی هذه الساعه و فی کل ساعه ولیا و حافظا وقائدا و ناصرا ودلیلا وعینا حتی تسکنه ارضک طوعا و تمتعه فیها طویلا